Toksik Pozitiflik: Her Şeyi İyi Görmeye Zorlamak Neden Zararlıdır?
Toksik Pozitiflik Nedir?
Toksik pozitiflik, her durumda ve her koşulda olumlu düşünceyi ve pozitifliği zorla dayatmak olarak tanımlanır. Zehirli pozitiflik olarak da bilinen bu tutum, kişilerin olumsuz duygularını ifade etmelerini engelleyerek, gerçek duygusal ihtiyaçlarının göz ardı edilmesine neden olur.
Genellikle “sadece pozitif ol,” “good vibes only,” “her şeyin bir nedeni var,” “olumlu düşün, olumlu olsun” gibi ifadelerle kendini gösterir. Bu tür ifadeler iyi niyetli görünse de, insanların zorlayıcı ve olumsuz duyguları reddetmesine sebep olarak onlara zarar verebilir.
Toksik Pozitiflik Neden Zararlıdır?
Toksik pozitifliğin temel sorunu, duygusal gerçekliğin inkar edilmesidir. Hayatın doğal bir parçası olan üzüntü, korku, öfke veya hayal kırıklığı gibi olumsuz duyguların ifade edilmesine izin vermemek, bireylerin bu duygularla sağlıklı bir şekilde başa çıkmasını engeller. Bu duyguların bastırılması, duygusal yıpranmaya yol açabilir.
Var olan olumsuz duygular işlendikçe iyileşme sağlanabilir. Bu duyguları yok saymak kısa süreli bir iyi hissetme hali verse de, uzun vadede bu bastırma ve yok sayma durumu, kötü duyguların işlenmemesine ve dolayısıyla bireyde içten derin bir çürümeye sebep olabilir.
Toksik Pozitifliğin Olası Zararları:
- Hastalanırız: Olumsuz duyguları derine itmek, uzun süreçte bizi mental, ruhsal ve fiziksel olarak hasta edebilir. Bu durum kaygı, depresyon, uyku bozukluğu gibi sorunlara yol açarak zihinsel iyi oluşu olumsuz etkileyebilir.
- Problem Çözme Kapasitemiz Azalır: Toksik pozitivizm, yapısı gereği sorunları görmeyi engellediği için çözüm bulmayı da gerektirmez. Bu durum sorun çözme kapasitemizi azaltır ve sorumluluk alma becerilerimizi geriletir.
- Gerçekçi Yakın İlişkiler Kuramayız: “Her zaman her şey iyi” yaklaşımı, insanların bizim yanımızda otantik duyguları yaşamasının ve yansıtmasının önüne geçer, bu da gerçek ilişkiler kurmamızı engeller.
- Mutlu Olamayız: Olumsuz duygulara yer olmaması, gerçek bir hayat deneyimi yaşamamızın önüne geçer ve gerçek bir hayatı göremediğimiz yerde mutluluk söz konusu değildir.
- Zor Duyguların Reddedilmesi: Zor duygular hissedildiğinde bu duyguların reddedilmesine sebep olabilir. Bu durum, aslında büyümemize ve daha derin bir içgörüye sahip olabileceğimiz durumlardaki zorlu duygularla baş edebilme yeteneğimizi yok sayar.
Toksik Pozitiflik Belirtileri Nelerdir?
Toksik pozitiflik gösteren kişilerin davranışları şunları içerebilir:
- Sorunlarla yüzleşmek yerine onları görmezden gelmek.
- Gerçek insani duyguları hissetmek yerine kendinizi iyi hissettiren sözlerin arkasına saklanmak.
- Sorunlar karşısında olumlu tavra sahip olmayan insanları küçümsemek.
- Gerçek duyguların bastırılması.
- Empati yerine klişe cümlelerle geçiştirme.
- Sürekli olumlu düşünmeye zorlanma.
- Negatif hislerden utanma.
Başkası Tarafından Toksik Pozitifliğe Maruz Kaldığımızı Gösteren Şeyler:
- Kendinizi kötü hissettiğiniz için suçlu hissetmek.
- İnsani duygularınızı gizlemek istemek.
- Acı verici duyguları reddetmeye itilmek.
Toksik Pozitiflikten Kaçınmanın Yolları:
- Duyguların Kabulü: Olumsuz duyguları inkar etmek yerine kabul etmek önemlidir. Duyguların kabul edilmesi, sağlıklı bir duygusal dengeyi korumak için ilk adımdır.
- Denge ve Esneklik: Her duyguya aşırı tepki vermek yerine, denge ve esneklik içinde olmak önemlidir. Her duygunun geçici olduğunu ve zamanla değişebileceğini anlamak önemlidir.
Terapi Nasıl Yardımcı Olabilir?
Terapi, kişinin duygusal zorluklarını anlamasına, kabul etmesine ve daha sağlıklı başa çıkma stratejileri geliştirmesine yardımcı olabilir. Terapistler, kişinin duygusal deneyimlerini anlaması ve daha sağlıklı ilişkiler kurması için rehberlik eder.
Toksik pozitiflikle başa çıkmak için duygusal farkındalık geliştirme, olumsuz duyguları kabul etme, sağlıklı başa çıkma mekanizmaları geliştirme ve destek almak gibi stratejiler etkili olabilir.
Hangi Kişilik Tipinde Sık Görülür?
Toksik pozitiflik aşağıdaki kişilik tiplerinde daha sık görülebilir:
- Aşırı iyimser ve pozitif görünmeye çalışanlar.
- Mükemmeliyetçiler.
- Kaçıngan / çatışmadan kaçan kişiler.
- Aşırı spiritüel yaklaşımlar.
- İmaj odaklı kişiler.
İyimserlik (Optimizm) ile Arasındaki Fark Nedir?
- İyimserlik: Olaylara veya koşullara en olumlu tarafından bakma ve en olumlu sonucu bekleme eğiliminde olan kişiler için kullanılır. İyimserlik, olumsuz duyguları reddetmez; onları daha olumlu bir perspektifle ele alır. Olumsuz duyguların geçici, sınırlı ve yönetilebilir olduğunu kabul eder. Gerçekle bağını koparmamış, ayakları yere sağlam basan bir perspektiftir.
- Toksik Pozitiflik: Olumsuz duyguları tamamen reddeder ve inkar eder, gerçekle bağını koparır.
Toksik Pozitiflik İçeren Şarkı Örnekleri:
Bazı şarkılar toksik pozitiflik barındıran ifadeler içerebilir:
- Pharrell Williams – Happy: “clap along if you feel like happiness is the truth”.
- Bobby McFerrin – Don’t Worry Be Happy: “in every life we have some trouble, but when you worry you make it double, don’t worry be happy”.
- Katy Perry – Firework: “cause baby, you are firework, come on, show ‘em what you are worth”.
- Coldplay – Paradise: “every time she closed her eyes, she dreamed of paradise”.
Toksik Pozitif Özellikleri Gösteren Kurgusal Karakterler:
- Inside Out – Joy (Neşe).
- The Office – Michael Scott.
- Friends – Phoebe Buffay.
- SpongeBob SquarePants – Sünger Bob.
Unutmayın, her zaman güçlü olmak zorunda değilsiniz. Bazen kırılmak da insanca. – Brene Brown.
Şerife OKTAY